Phần một: Hướng dẫn nội dung ôn tập-Phần làm văn-Nghị luận về một hiện tượng đời sống

Nguồn website dethi123.com

I – NỘI DUNG TRỌNG T M CẦN ÔN TẬP 1. Kiến thức a) Mục đích, yêu cầu – Nghị luận về một hiện tượng đời sống là bàn về một hiện tượng có ý nghĩa đối với xã hội. Bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống đề cập đến rất nhiều phương diện của đời sống tự nhiên và xã hội (thiên nhiên, môi trường, cuộc sống con người,…). – Người viết cần thể hiện được sự hiểu biết về hiện tượng đời sống đồng thời bộc lộ tình cảm, thái độ của bản thân trước hiện tượng đời sống đó. b) Cách thức triển khai – Để triển khai bài văn nghị luận về một hiện tượng đời sống, cần xác định đúng nội dung của hiện tượng đời sống đặt ra trong đề bài; căn cứ vào nội dung đó mà triển khai theo các bước: nêu rõ hiện tượng; phân tích các mặt đúng – sai, tốt – xấu, lợi – hại; chỉ ra nguyên nhân của hiện tượng; bày tỏ thái độ, ý kiến của người viết về hiện tượng đó. – Cần phối hợp các thao tác lập luận trong bài viết: phân tích, so sánh, bác bỏ, bình luận,… Diễn đạt giản dị, ngắn gọn, sáng sủa, đặc biệt cần nêu những nhận xét, đánh giá, cảm nghĩ riêng của bản thân. 2. Kĩ năng – Nhận diện được hiện tượng đời sống nêu trong đề bài, xác định cách thức lập luận. Hiện tượng được nêu trong đề có thể là hiện tượng tích cực hoặc tiêu cực. Tích cực để biểu dương, ca ngợi và tiêu cực để phê phán, lên án,… Người viết cần nhìn nhận, soi chiếu, phân tích hiện tượng đó từ nhiều phía để có cái nhìn toàn diện, tránh cực đoan. Phê phán hay ca ngợi đều phải có lí lẽ xác đáng, có cơ sở khoa học, có cái nhìn nhân ái, bao dung, tránh suy diễn, áp đặt. – Huy động kiến thức và những trải nghiệm của bản thân để tạo lập văn bản nghị luận về một hiện tượng đời sống. | Kiến thức được nêu ra nên có sự hài hoà giữa cái chung và cái riêng, giữa trị thức phổ quát và nhận thức chủ quan của bản thân theo hướng cụ thể, sát thực tiễn; nhưng quan trọng nhất là cần chân thành, thiết thực, hợp lí, chặt chẽ và thuyết phục. bai II – C U HỎI ÔN TẬP 1. Với đề bài “Cuộc sống sẽ ra sao nếu nguồn nước sạch ngày càng bị vơi cạn?”, một bạn học sinh xây dựng dàn ý cho bài viết của mình như sau: a) Mở bài Con người đang đứng trước nguy cơ cạn kiệt nhiều nguồn tài nguyên, trong đó có nước sạch. b) Thân bài – Vai trò của nước sạch đối với đời sống: . . . . + Là thành phần chủ yếu của cơ thể con người và các loài sinh vật. + Là yếu tố không thể thiếu trong sinh hoạt hằng ngày và cho sản xuất của con người. – Nguyên nhân nguồn nước sạch bị ô nhiễm, ngày càng vơi cạn: + Do rác thải công nghiệp, chất thải sinh hoạt, môi trường bị mất cân bằng sinh thái,… | + Sông hồ bị ô nhiễm nặng, hạn hán tăng và kéo dài,…. – Nước sạch là nguồn nước có thể dùng cho sinh hoạt của con người, không bị nhiễm bẩn, nhiễm độc như: nước giếng, nước mưa, nguồn nước từ các sông, hồ,… – Hậu quả nghiêm trọng của việc nguồn nước sạch ngày càng bị vơi cạn: + Ảnh hưởng đến sức khoẻ con người: suy nhược cơ thể do thiếu nước, nước dùng bị nhiễm độc,… + Ảnh hưởng đến sản xuất: hạn hán làm mất mùa, thiếu nước tưới,… c) Kết bài – Cạn nguồn nước sạch sẽ là thảm hoạ của cuộc sống. – Trách nhiệm của mỗi người đối với việc tiết kiệm nước sạch và bảo vệ môi trường. – Giải pháp: + Trước mắt: Tiết kiệm nước sạch, giữ gìn vệ sinh môi trường,… + Lâu dài: Tuyên truyền nâng cao ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường, trồng rừng, giữ nguồn nước,… | Theo anh (chị), việc sắp xếp các ý như bạn học sinh trên đã hợp lí chưa? Cần điều chỉnh ở chỗ nào? Giải thích lí do của sự điều chỉnh ấy. . Sau khi có dàn ý hợp lí, hãy viết đoạn mở bài và các đoạn văn tương ứng với mỗi luận điểm trong dàn ý. 2. Cho đề bài sau: Anh (Chị) nghĩ gì về hiện tượng buôn bán phụ nữ và trẻ em qua biên giới đang diễn ra nhức nhối hiện nay? Hãy: a) Lập dàn ý chi tiết cho đề bài trên. | b) Chọn một ý bất kì trong phần thân bài để viết thành một đoạn văn hoàn chỉnh (trình bày đoạn văn theo kiểu quy nạp hoặc diễn dịch).